Netcongestie raakt nu ook huishoudens: sinds 1 juli 2026 kun je op een wachtlijst komen voor een zwaardere aansluiting

Netcongestie, een vol stroomnet, was jarenlang vooral een probleem van bedrijven. Dat is veranderd. Sinds 1 juli 2026 gelden nieuwe regels van toezichthouder ACM: netbeheerders reserveren geen aparte ruimte op het net meer voor kleinverbruikers. Wie in een vol gebied een nieuwe of zwaardere aansluiting aanvraagt, komt voortaan op dezelfde wachtlijst als bedrijven.

Wat er precies is veranderd

Tot 1 juli hielden netbeheerders bewust capaciteit achter de hand voor kleinverbruikers: woningen, laadpalen, kleine ondernemers. Daardoor kon een huishouden vrijwel altijd terecht, ook als grote bedrijven al jaren wachtten. Volgens de ACM deed dat geen recht aan de volgorde, en dus is er nu één prioriteringskader voor iedereen. Voorrang is er alleen nog voor drie groepen: projecten die het net juist ontlasten (zoals grote batterijen), veiligheid (ziekenhuizen, defensie) en basisbehoeften (woningbouw, scholen, openbaar vervoer). Alle andere aanvragen, groot én klein, sluiten achteraan aan. Begin 2027 komt de ruimte die nog gereserveerd stond vrij voor de wachtlijst.

Wat merk je hiervan als huiseigenaar?

Eerst het geruststellende deel: je bestaande aansluiting blijft gewoon werken. Dit gaat alleen over nieuwe aanvragen. Maar wil je in een congestiegebied, een regio waar het net vol zit, je aansluiting laten verzwaren voor een warmtepomp, laadpaal of inductiekookplaat, dan is dat volgens de Rijksoverheid niet langer vanzelfsprekend. Je kunt op een wachtlijst komen zonder garantie op een snelle aansluiting.

Heb je die zwaardere aansluiting eigenlijk nodig?

Hier zit het eerlijke verhaal dat installateurs niet altijd vertellen: een standaard 3x25A-aansluiting kan zo'n 17 kW leveren. Een warmtepomp trekt een paar kW, een laadpaal 3,7 tot 11 kW. Het knelt pas als alles tegelijk aan staat. Wie zijn laadpaal buiten de avondpiek laat laden, of een laadpaal met load balancing heeft die automatisch terugschakelt als het druk is, blijft vaak prima binnen de bestaande aansluiting. Meet daarom eerst je werkelijke piekverbruik voordat je een verzwaring aanvraagt. Met een P1-lezer op je slimme meter zie je in je energie-dashboard precies hoe hoog je piek nou echt is.

Spreiden loont nu al, ook in je portemonnee

Het stroomnet is vooral vol tijdens de avondpiek, en de markt prijst dat keihard in. In onze eigen prijsdata over juni 2026 was het duurste uur van de dag gemiddeld 26,5 cent per kWh duurder dan het goedkoopste. Tussen 13 en 15 uur kostte stroom op de beurs gemiddeld nog geen 4 cent, rond 20 en 21 uur zo'n 29 cent (kale beursprijs). Wie de auto slim laadt op de goedkope uren en de vaatwasser overdag draait, ontlast het net en bespaart direct. Op onze stroomprijzen-pagina zie je per uur wanneer stroom goedkoop is.

Wat kun je nu doen?

• Plannen voor een warmtepomp of laadpaal? Vraag bij je netbeheerder na of jouw wijk congestiegebied is, en doe de aanvraag eerder in plaats van later.
• Twijfel je tussen all-electric en hybride? Een hybride warmtepomp vraagt minder van je aansluiting. Lees onze vergelijking.
• Meet je piek. Grote kans dat je verzwaring helemaal niet nodig hebt, en dan hoef je ook niet op een wachtlijst.
• Spreid je verbruik. Goed voor het net, goed voor je rekening. Vanaf 2028 wil het kabinet nettarieven zelfs afhankelijk maken van het tijdstip, dus dit wordt alleen maar belangrijker.